අහඹු හමුවීමක්

 ඡායාරූපය:

අහඹු හමුවීමක්

අන්චී මින් විසින් චීන සංස්කෘති විප්ලවයේ නිරුවත හෙළි කරමින් ඉංගිරිසි බසින් ලියන ලද Red Azalea නමැති නව ප්‍රබන්ධය ඇමෙරිකාවේත් සෙසු බොහෝ රටවලත් පිටපත් ලක්ෂ ගණනින් මේ වන විට අලෙවි වී ඇත. Becoming Madam Mao නමැති කෘතියේද ඓතිහාසික පසුබිම සංස්කෘති විප්ලවය වුවද එහිලා කතුවරියගේ අවධානය වඩාත් යොමුවී ඇත්තේ මාවෝ මැතිනියගේ පෞද්ගලික ජීවිතය කෙරෙහිය. 1919 - 1933 අතර කාලය තුළ යුන්හේ හැටියටද, 1934 - 1937 අතර කාලය තුළ ලෑන් පින් හැටියටද, 1938 - 1991 අතර කාලය තුළ ජියෑන් චින් හැටියටද ඇගේ චරිතය විවරණය කරන අන්චී මින්,

චීන ඉතිහාසයේ අභූතපූර්ව චරිතයක් වූ කාමෝන්මාදයෙන්ද උන්නතිකාමයෙන්ද පරිපීඩත මෙම අතිවිශේෂ රුදුරු ගැහැනියගේ චරිතය ගොඩනගන්නේ ඉතිහාසයද චරිතලේඛනයද මොනවට සම්මිශ්‍රණය වූ රසාල්පිත ප්‍රබන්ධකරණ රීතියකිනි.

ඇය ස්වකීය භූමිකාව හැඟුම්බරව - භාවාත්මක විලාසයෙන් - රඟපාන්නීය. තමාගේ අරගලයේ කථාන්තරයද හිසකෙස්වල සිටින උකුණන්ද දෙපාවල නැගී ඇති විසප්පුද යන මේ කාරණා සියල්ලම පවසා සිටින්නීය. ඇගේ ප්‍රේක්ෂිකාව එයින් මෝහනයට පත් වෙයි. අඬන්ඩ එපා යූ ෂාන් කියයි. දුක් වෙන්ඩ එපා. බලාපොරොත්තු තියාගන්ඩ. බාගෙවිට උදව් කරන්ඩ පුළුවන් කෙනෙක් ගැන මං දන්නවා. මං ඒ ගැන බලන්නම්. මං ආයෙත් ඔයාට ආපසු කතා කරන්නම්.

යූ ශාන් මැදිහත්ව පුස්තකාලයේ සහයිකාවක ලෙස යුන්හේට රැකියාවක් ලබා දෙයි. ඇයට අර්ධකාලීන ශිෂ්‍යාවක හැටියටද ඉගෙනීමේ කටයුතුවල යෙදිය හැක. යුවතිය කම්පනයට පත්වන්නී මතු නොවෙයි. ඇයට තැතිගැනීමක් වැනි හැඟීමක්ද දැනෙන්ට වෙයි. ඇය පන්තිවලට සහභාගි වන්නීය. විශ්වවිද්‍යාලය පුරාම ඇවිදින ඇය අලුත් මිතුරන්ද ඇති කරගනියි. ඇය කතා කරන්නේ නිහතමානීවය. පරෙස්සමිනි. අනෙකාගේ සිත දිනාගැනීමටත් මිතුරන් ඇති කරගැනීමටත් ඇය තුළ බලවත් උනන්දුවක් ඇත්තේය. එක් දිනක් යූ ෂාන් දැකුම්කළු කඩවසම් තරුණයෙක් ඇයට මුණගස්වයි. මේ තරුණයා ඇගේ සොහොයුරා වන යූ කුවෙයිය. යූ ෂාන් ඇයට ඔහු හඳුන්වා දෙන්නීය. හෙතෙම ශිෂ්‍ය නායකයෙකි. විශ්වවිද්‍යාලයේ රහසිගත කොමියුනිස්ට් පක්ෂයේ ලේකම්වරයාය.

තරුණියගේ ඊළඟ ස්වාමිපුරුෂයා බවට පත් වන්නේ මෙම තරුණයා බැව්, යූ ෂාන්ටවත් යුන්හේටවත් දැනගන්ට හැටියක් නැත. විස්මයජනක ලෙසම තමාගේ සිව්වැනි සැමියා බවට පත් වන මාවෝ සේතුංගේ බල - කළමනාකරුවන්ගෙන් එකකු වන්නේද මේ ඉලන්දාරියාය.

යූ කුවෙයි පිළිබඳ මගේ මුල්ම හැඟීම නම්, ඔහු අතිශයින්ම දැකුම්කළු ගිම්හානයේ විලක් බඳු නිශ්චල තරුණයකු බවය. ඔහුගේ සිනහව මට සහනයකි. ඔහු අඳින්නේ හමුදා නාවික නිලෙන් මසන ලද කෑලි දෙකේ චීන සූට් එකකි. දෙපයේ කපු මිරිවැඩි යුවළකි. ඔහු තේ බොමින් මා ඉදිරියේ සිටියි. ඔහුගේ නමේ තේරුම කිමැයි පහදා දෙන්ට ඔහුගේ සොහොයුරිය වෑයම් කරමින් සිටින්නීය. ක්වි යනු ඥානවන්තභාවයයි. වෙයි යනු බලය සහ නම්බුවයි.

ඒ නම් සරත් සමයේ සුන්දර දවසකි. අපි සරසවි බිම සමීපයේ තේ පැන්හලක මේපල් ගසක් යට වාඩි වී සිටිමු. බිම පුරාම රතු සහ කහ පැහැති මේපල් කොළය. ඒ කොළවල පැහැය පිවිතුරුද දීප්තිමත්ද වෙයි. සුළඟ හමා එන විට තුරුපත් රාශියක්ම බිම පතිතව විසිරෙයි. ඉන් කොළ දෙකක් කුවෙයිගේ උරහිස මත පතිතව ඇත. එක පතක් අතට ගන්නා ඔහු එදෙස ආශාවෙන් බලා සිටියි. සිය සොහොයුරා පිළිබඳ හැඳින්වීම අවසන් කරන යූ ෂාන් ඔවුන්ගෙන් සමුගෙන එතැනින් පිටව යන්නීය.

යුවතිය ඔහු කෙරේ උනන්දුමත්ය. එතෙකුදු ඇය එය පෙන්වන්නේ නැත. ඇය විනීත ලෙස හිස නමයි. යූ කුවෙයි ඇගෙන් විමසන්නේ ඇය කැමති කවර වර්ගයේ පන්තිවලටද කියාය. සාහිත්‍යය හා නාට්‍ය කලාව ඇය පිළිතුරු දෙන්නීය. මොනතරම් අපූරුද ඔහු ප්‍රතිචාර දක්වයි. ඒ අතර තමාද දේශපාලන නාට්‍ය ඉදිරිපත් කරන කලාකරුවන් සමඟ සබඳකම් පවත්වන බැව්ද, ඔහු කියා සිටියි. මේ කියන පිරිස තමා නොදනිතත් තමා ඔවුන් අගය කරන බැව් තරුණිය පවසයි. කවදා හරි දවසක ඔබටත් ඔවුන් සමඟ එක් වී කටයුතු කරන්ට පුළුවන් නේද? යූ කුවෙයි යෝජනා කරයි. ඔව්, සමහර විට ඇය සිනාසෙයි.

ඇය විශ්වවිද්‍යාල ජීවිතය ප්‍රිය කරන්නේදැයි ඉනික්බිතිව ඔහු විමසයි. ඇය ඔහුගේ ප්‍රශ්නවලට පිළිතුරු දෙන්නීය. ඇය ඔහුගෙන් කිසිම ප්‍රශ්නයක් අසන්නේ නැත. එවැනි අවශ්‍යතාවක් ඇත්තේද නැත. ඔහු පිළිබඳව දැනගත යුතු හැමදෙයක්ම ඇයට යූ ෂාන්ගෙන් දැනගත හැක. අන්තිමේදී ඔහු මෙසේ අසයි: මා සම්බන්ධයෙන් ඔබට කිසිම ප්‍රශ්නයක් අහන්ට නැද්ද? දෙදෙනාම එක්ව සිනාසෙති. ඔබේ සහෝදරිය මට කියල තියෙනවා ඔබ ජීව විද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවෙ ඉතා දක්ෂයෙක් කියල. ඕ.. ඒකද? ඔහු සිනාසෙයි. ඔව්. නමුත් ඒ මම පූර්ණකාලීන කොමියුනිස්ට්කාරයෙක් වෙන්ඩ ඉස්සර. රට ගලවාගැනීමේ කාරියේදි වඩාත් වැදගත් වන්නෙ දේශපාලනය කියලයි මට හිතෙන්නෙ.

තරුණයාගේ නෙත් තුළ අසාමාන්‍ය දීප්තියක් ඇති බැව් යුන්හේට පෙනී යයි. ඔහු රට ගැනත් කොමියුනිස්ට්වාදය පිළිබඳ තමා තුළ ඇති විශ්වාසය ගැනත් කතා කරන විට ඔහුගේ ප්‍රකාශනය ඉතාම ඉහළය. ඇය සැණින්ම ඔහු කෙරේ ආකර්ෂණය වන්නීය. එහෙත් ඔහු තමා කෙරෙහි ආකර්ෂණය වී ඇද්දැයි ඇයට හරියටම කිව නොහැක. එතෙකුදු ඒ නිසා ඇය පසුබසින්නේද නැත. ඇය පෙරටම යන්නීය. තමා ජනතාව හමුවන්ටත් ඔහුගේ මිතුරන් හමුවන්ටත් කැමති යයි ඕ ඔහුට දැනගන්ට ඉඩ හරියි. ඔහු තුළ සතුටකි. ඕ සුන්දරය. ප්‍රසන්නය. ඔහු සිතන්ට වෙයි.

ඊළඟ දවසේදී ඔහු ඇය වීදි නාටකයක් බලන්ට කැඳවාගෙන යයි. ඔහු තම මිතුරන්ට ඇය හඳුන්වා දෙයි. ඇය තුළ හටගැනෙන්නේ බලවත් පැහැදීමකි. ඔහු හැමදෙනාගේම විශේෂයෙන් කාන්තාවන්ගේ ආදරයට ලක්ව ඇති බැව් ඇයට දැකගන්ට ලැබෙයි. සිය කැරිස්මාවත් සන්නිවේදනයේ සහ නායකත්වයේ හැකියාවත් හේතුකොටගෙන ඔහු ස්වභාවයෙන්ම කාන්දමක් බවට පත්ව සිටියි.

පිටට යන විට ලකුණු කරගන්නා ලියන මේසය ඉදිරිපිට හිඳගෙන ඇය බලා සිටින්නේ ඔහු එන තුරුය. එහෙත් ඔහු එතිදැයි ඇයට නිනව්වක් ඇත්තේද නැත. සුපුරුදු පරිදි නම් ඔහු පුස්තකාලයට ඇතුළු වන්නේ ඇය වැඩ ඇරී පිට වන වෙලාවටය. දැන් ඇයට ඔහු දර්ශනය වෙයි. ඉවත බලාගන්නා ඇය කිසිවක් ලියමින් සිටින වගක් අඟවයි. තම හැඟීම් ඔහුට දැනගන්ට හරින්ට ඇයට වුවමනාවක් නැත. ඔහු අගය කරන ගැහැනු බොහෝදෙනෙක් වෙතැයි යූ ෂාන් ඇයට කියා ඇත්තේය.

ඔහු තමා දෙසට ළඟා වනු ඇය දකියි. ඇය වෙතට පැමිණෙන ඔහු සිනාසී සිය සොහොයුරියගෙන් ඇයට පණිවිඩයක් ඇතැයි දන්වයි. යූ ෂාන් සහ ශාඕ මහතා අප දෙදෙනාම පෞද්ගලික රාත්‍රී භෝජනයකට කැඳවා ඇත. කරුණාකරල ඔබත් එනවාද?

අපි එකිනෙකා හමු වන්ට පටන්ගනිමු. හිරු බැසගෙන යන වේලාවලදී අපි සරසවිය වටා බොහෝ දිග ගමන්වල යෙදෙමු. මුලදී මෙම විශ්වවිද්‍යාලය ජර්මානු යුද කඳවුරකි. පුස්තකාලය ගොඩනඟා ඇත්තේ මුහුදට මුහුණ ලා සිටින කන්දක ඉඟටියේය. එහි වහලට එලා ඇත්තේ රතු වීදුරු උළුය. ජනෙල්වල රාමු තුනී ලීයෙන් සැදුණේ විය. කඳු මුදුනේ සිට දකින දර්ශනය අතිශයින්ම විචිත්‍රවත්ය. අපගේ අනෙක් ප්‍රියතම ස්ථානය වන්නේ ක්වින් දාවෝ තොටුපොළය. එහි සුන්දරත්වය රැඳී ඇත්තේ පාරම්පරික සහ නවීන ගෘහ නිර්මාණය සම්මිශ්‍රණය වීම තුළය. දිග මුහුදු වෙරළ කෙළවරෙහි මණ්ඩපයකි. එතැන සිට, බැස යන හිරු නරඹන්නකුගේ සිහියට එන්නේ, පැරණි කිවියර සී යිංගේ “සමුගැනීම ගැන” නමැති කවියයි. ඇතැම් අවස්ථාවලදී අප දෙදෙනාම එකතු වී එහි පද පේළි කියවමු.

ආදරණීය මිත්‍රය,

බ්‍රවුන් ක්‍රේන් කුළුණ ළඟදීය ඔබ

බටහිරට සමුදුන්නෙ

මීදුමද පිපුණු මල් ගොමුද

අප්‍රේල් මැද වෙන් වී යන්නෙය

සුවිසාල නීලහරිත

තණ නිල්ලේ සිට බලනු මැන

ඔබේ හුදකලා ඔරුවේ

රුවළ දැන් නොමැත පෙනෙන්නේ

ගංගාව පමණක්ම ගලායේ,

ගංගාවේත් අහසේත් මායිමට

හැම උදයකම සයුරු හඬ නගරය අවදි කරවන විට යුන්හේ තරුණියත් යූ කුවෙයි තරුණයාත් උරෙන් උර හැපෙමින් මූදු වෙරළේ දර්ශනය වන්නාහ. කුණු වුණු මාළුවලත් ලුණු වතුරේත් මඳ දුඟදක් දැනෙයි. හමා එන සුළඟට අවුල් වුණු යුන්හේගේ කෙස්වැටිය යාන්තමට යූ කුවෙයිගේ කම්මුලක හැපෙයි. යළිත් ඔවුහු සන්ධ්‍යාවේදීද සඳ බලනු සඳහා එහි එති. සයුර සිය රිදී පැහැ නිදන ඇඳුම හැඳගෙන නටන අයුරු නරඹන්ට. දුර ඈතින් පෙනෙන්නේ වෙන් වී යන නෞකාවල ඇසිපිය හෙළන ආලෝක දහරාවන්ය. රාත්‍රිය ඔවුන් ඉදිරියට ඇවිත්, පරක් තෙරක් නොදකින ආකාරයෙන් දිග හැරෙයි.

ආරම්භයේදී ඔවුන්ගේ සංවාදය තහනම් පොත්පත් සහ නාටක - බෝනික්කන්ගේ ගෙදර රතු මණ්ඩලයේ සිහිනය - ගැනය. ඉනික්බිතිව ජාතියේ අනාගතය වළකන්ට බැරි විදේශ ආක්‍රමණය, නිදහස් සමාජවාදය, කොමියුනිස්ට්වාදය සහ ස්ත්‍රීවාදය ගැනය. ඇය ඔහුට සවන් දෙන්නීය; කෙමෙන් කෙමෙන් ඔහුට ප්‍රේම කරන්ට පටන් ගන්නීය. තම හිටපු සැමියා වන ෆෙයි මහතා ගැන ඇය ඔහුට කියන්නේ නැත. එහෙත් අවස්ථා කිහිපයකදීම ඇය අමුතු ප්‍රකාශයන් කරන්නීය. සැබෑ දුප්පත්කම කියන්නේ ජීවිතයේ අවස්ථාවන් නැතිවීමටය. නිදසුනක් හැටියට කියනවා නම් විවාහ වෙනවා හැරෙන්නට තෝරාගන්ට වෙනත් දෙයක් නැතිවීමය. තෝරාගන්ට වෙනත් දෙයක් ඇත්තේම නැත. එක්කෝ ගණිකාවක් හෝ උපපතිනියක් බවට පත් වී සිරුර විකිණිය යුතුය. එසේ කියන විට ඇගේ දෑස්වල කඳුළුය.

පරිවර්තනය | ඩබ්ලියු. ඒ. අබේසිංහ

ඉතිරි කොටස | හෙට පත්තරය සමඟ

මාතෘකා